Collega’s Miriam Swarts (Gespecialiseerd Onderwijs Hoogeveen) en Meino Draaistra (De Windroos Hoogeveen) hebben samen een schat aan onderwijservaring. Die zetten ze niet alleen in voor de klas, maar ook als schoolopleiders binnen Opleidingsschool GO!. In deze rol begeleiden ze studenten die zich voorbereiden op een toekomst in het gespecialiseerd onderwijs (GO).
Opleiden in de praktijk
Opleidingsschool GO! is een partnerschap tussen RENN4, Hanze Hogeschool, NHL Stenden, SO Fryslân, SCSOG en RUG en leidt (toekomstige) onderwijsprofessionals op voor werken in het gespecialiseerd onderwijs. Ten opzichte van vorig jaar is het aantal studenten dat vanuit Opleidingsschool GO! stage loopt in het gespecialiseerd onderwijs verdubbeld van 50 naar 100. ‘We zien echt een olievlekwerking,’ zegt Miriam. ‘Het gespecialiseerd onderwijs en dus ook RENN4 wordt steeds bekender bij Pabostudenten.’
Vooroordelen
Miriam: ‘Onder studenten komt steeds meer interesse voor het gespecialiseerd onderwijs. We zien ook dat het beeld dat studenten hebben over het gespecialiseerd onderwijs positiever wordt.’ Meino vult aan: ‘Er wordt toch vaak gedacht dat leerlingen bij ons altijd boos zijn, dat het meubilair door de klas vliegt en dat er alleen maar wat gespeeld wordt.’ Die vooroordelen zijn hardnekkig. Miriam: ‘We staan op scholenmarkten en vertellen over ons werk en we vertellen het echte verhaal. Studenten die bij ons stage komen lopen, vinden ons type onderwijs altijd leuker dan ze vooraf hadden gedacht.’
Ze ontdekken dat het er op onze scholen rustig aan toe gaat en dat er gewoon echt onderwijs wordt gegeven en dat leerlingen zich ook ontwikkelen richting regulier onderwijs. Maar wel in een andere setting dan in het regulier onderwijs.’ Meino: ‘Waar in het regulier onderwijs de leerkracht vaak in z’n eentje een klas draait, doe je het in het gespecialiseerd onderwijs nooit alleen. In het GO sta je als leerkracht met een team van onderwijsassistent, gedragswetenschapper, intern begeleider en schoolmaatschappelijk werk om de leerling heen’.
In het GO draait alles om maatwerk, geduld en écht kijken naar wat een leerling nodig heeft. Dat maakt het niet alleen een bijzondere werkplek, maar ook een leeromgeving waar studenten zich professioneel en persoonlijk sterk ontwikkelen.
Verbinding en vertrouwen
Als schoolopleiders begeleiden Miriam en Meino studenten intensief tijdens hun stage en zijn ze een vraagbaak voor de werkplekbegeleiders op de scholen. Ze observeren lessen, voeren gesprekken en verbinden student, werkplekbegeleider en opleiding met elkaar. ‘Je bent continu aan het schakelen tussen verschillende belangen,’ vertelt Meino. ‘De student wil leren, de school heeft verwachtingen en de opleiding stelt eisen. Die driehoek goed laten werken is soms best een puzzel.’ Miriam vult aan: ‘We investeren veel in de relatie. Vanaf het begin maken we verwachtingen helder en stellen we onszelf ook kwetsbaar op. Dat verwachten we ook van studenten. Pas als er vertrouwen is, kun je je echt ontwikkelen.’
Wat studenten vooral leren, is kijken naar gedrag, differentiëren en vooruitdenken. ‘Klassenmanagement in het GO is anders,’ legt Miriam uit. ‘Je moet preventief handelen: wat kan er gebeuren en hoe voorkom je dat? Dat zit vaak in kleine dingen. En ze leren hier dat je pedagogiek soms voor didactiek moet laten gaan.’ Daarnaast leren studenten veel over zichzelf. ‘Het is soms confronterend,’ zegt Meino. ‘Maar juist van de meest complexe situaties leer je het meest. Je moet durven reflecteren en hulp vragen.’
De ontwikkeling die studenten doormaken, is volgens beiden indrukwekkend. ‘Je ziet ze groeien’, zegt Miriam. Niet elke student blijft omdat het werk soms toch niet blijkt te passen. ‘Dan gaan we in gesprek,’ zegt Meino. ‘Soms met tranen, maar altijd met eerlijkheid. We zoeken dan samen naar wat wel werkt, eventueel op een andere plek.’
Tweerichtingsverkeer
Een goede stageplek is essentieel. We horen van studenten altijd terug dat ze zich binnen RENN4 onderdeel van het team voelen. Miriam: ‘Ze draaien echt mee, ze worden serieus genomen, mogen meedenken en krijgen ruimte om te leren.’ Dat vraagt ook iets van de collega’s op de werkvloer. ‘Geef studenten de ruimte,’ adviseert Meino. ‘Laat ze proberen, ook als het anders gaat dan jij zou doen. En wees beschikbaar voor vragen. Werken met stagiaires is tweerichtingsverkeer. Ze brengen veel nieuwe ideeën en inzichten mee. Die wisselwerking is heel waardevol.’
Een stageplek in het gespecialiseerd onderwijs is er eentje met impact. Miriam: ‘Zelfs als een student aan het einde van de stageperiode zegt: ‘Ik ga niet aan het werk in het gespecialiseerd onderwijs, maar ik neem deze manier van kijken naar leerlingen wel mee, dan is onze missie geslaagd.’
Elke dag een nieuwe kans
Voor studenten die twijfelen over een stage bij RENN4 hebben ze een duidelijk advies: ‘Kom kijken en loop een dag mee. Ervaar zelf hoe het is’, zegt Miriam. Meino vult aan: ‘Je moet er echt voor willen gaan. Het is soms pittig, maar ook het mooiste vak dat er is. Geen dag is hetzelfde, en als er de ene dag iets niet helemaal lekker ging, heb je de volgende dag weer een nieuwe kans. Zo zien we dat ook voor onze leerlingen.’ ‘Onderwijs is een prachtig vak,’ besluiten ze. ‘En in het gespecialiseerd onderwijs werken we met de mooiste doelgroep die er is.’
Tekst: Vera Duiker